Waar zijn kaarsen van gemaakt? Was, lont en de rest

Een kaars lijkt uit één materiaal te bestaan, maar is eigenlijk een klein systeem: brandstof, een lont die die brandstof naar de vlam brengt, en vaak nog wat toevoegingen voor geur, kleur of stevigheid. Op het etiket staat het zelden duidelijk. In dit stuk beantwoorden we de vraag waar kaarsen van gemaakt zijn, ingrediënt voor ingrediënt, en eindigen we met wat er in de onze zit.

Waar zijn kaarsen van gemaakt?

Een kaars bestaat uit twee onmisbare delen: was, de brandstof, en een lont, die de gesmolten was naar de vlam trekt. Al het andere, zoals geurolie, kleurstof, verharders of een glazen pot, is een toevoeging en geen noodzaak.

Handig om te onthouden als je een etiket leest. Voor licht zijn alleen was en lont nodig. Hoe langer de ingrediëntenlijst, hoe meer er in de kaars zit voor geur, kleur of uiterlijk.

Waarom zijn kaarsen van was?

Omdat was een brandstof is die bij kamertemperatuur vast blijft en net daarboven vloeibaar wordt. Zo is een kaars makkelijk te vormen en te bewaren, en smelt de vlam steeds maar een klein beetje tegelijk.

Steek je een kaars aan, dan smelt de warmte van de vlam de was rond de lont. Die vloeibare was trekt omhoog in de lont, zoals water in een doek, en de hitte maakt er damp van. Het is die damp die brandt, niet de vaste was. De vlam smelt steeds een beetje bij, en zo gaat het door zolang er was en lont is.

Waar is kaarsenwas van gemaakt?

Kaarsenwas wordt gemaakt van een klein aantal grondstoffen: aardolie, plantaardige olie of de was die bijen zelf maken. Elke grondstof geeft een andere was, en veel kaarsen zijn een mengsel.

• Paraffine wordt geraffineerd uit aardolie en is wereldwijd de meest gebruikte kaarsenwas. Hoe het gemaakt wordt, lees je in Wat is paraffine?
• Sojawas wordt gemaakt van sojaolie, die gehard wordt zodat hij bij kamertemperatuur vast is.
• Bijenwas maken honingbijen zelf om hun raat te bouwen. Daarna wordt de was gesmolten, gefilterd en in blokken gegoten. Hij heeft van nature een warme, honingachtige tint.
• Koolzaadwas wordt op dezelfde manier als sojawas gemaakt, maar dan van koolzaadolie.
• Kokoswas komt van kokosolie en wordt vooral in mengsels voor kaarsen in een pot gebruikt.
• Stearine wordt gemaakt van vetzuren uit plantaardig of dierlijk vet. Het is veel gebruikt in Nederlandse huishoudkaarsen en wordt ook aan andere wassoorten toegevoegd om ze harder te maken.

Waar zijn de meeste kaarsen van gemaakt?

De meeste kaarsen die nu verkocht worden, zijn van paraffine, of van een mengsel waarin paraffine het grootste deel is. Het wordt in grote, gelijkmatige hoeveelheden gemaakt, neemt makkelijk kleur en geur op en is sinds de tweede helft van de negentiende eeuw de standaard.

Staat er op het etiket alleen "was", "kaarsenwas" of "minerale was", dan is het vaak paraffine. Wie bijenwas, soja of koolzaad gebruikt, zet dat er meestal bij. In Kaarsen zonder paraffine: zo herken je ze op het etiket staan de woorden waar je op kunt letten.

Waar waren kaarsen vroeger van gemaakt?

Het grootste deel van de geschiedenis waren kaarsen van talg, uitgesmolten dierlijk vet, of van bijenwas, dat vooral voor kerken en rijkere huishoudens was. Paraffine kwam in de negentiende eeuw en werd al snel de gewone keuze. Soja-, koolzaad- en kokoswas zijn veel recenter, vooral van de laatste decennia.

Waar is de lont van een kaars van gemaakt?

De meeste lonten zijn van gevlochten katoen. Sommige hebben een dunne kern van papier of zink om rechtop te blijven, en er bestaan ook platte lonten van hout.

Een lont is meer dan een touwtje. Dikte en vlechtwijze zijn afgestemd op de was en de breedte van de kaars, zodat hij precies zoveel brandstof aanvoert als de vlam kan verbranden. Meer daarover in Lont van een kaars: waar is hij van gemaakt?

Wat wordt er nog meer aan kaarsen toegevoegd?

Naast was en lont bevatten veel kaarsen een of meer van deze onderdelen:

• Geurolie of etherische olie, voor de geur van een geurkaars.
• Kleurstof of pigment, om de was te kleuren.
• Verharders en hulpstoffen, zoals stearine, die de stevigheid van de was of het vasthouden van kleur veranderen.
• Een metalen lontvoetje, een plaatje onderaan dat de lont in een kaars in een pot op zijn plek houdt.
• Een pot of blikje, voor was die te zacht is om zelf te staan.

Geen van deze onderdelen is nodig om een kaars te laten branden. Het zijn keuzes, en elke maker bepaalt zelf wat erin gaat.

Waar gaat de was heen als een kaars brandt?

Die wordt de vlam. De was is de brandstof: hij trekt omhoog in de lont, wordt damp en reageert met zuurstof uit de lucht. Wat overblijft is vooral waterdamp en koolstofdioxide, plus warmte en licht.

Daarom wordt een kaars korter naarmate hij brandt. Een lont van 0,5 à 1 cm en niet langer dan vier uur achter elkaar branden houden de vlam rustig en laten de kaars branden zoals hij bedoeld is. Hoeveel uur dat oplevert, lees je in Hoe lang brandt een kaars?

Waar zijn LLIOR-kaarsen van gemaakt?

Van was en lont, en verder niets. LLIOR is een Nederlands kaarsenmerk dat ongeparfumeerde kaarsen maakt van een 50/50-mengsel van bijenwas en sojawas, met een katoenen lont en zonder paraffine, toegevoegde geur of kleurstof. Alleen onze Four Tapers zijn anders: die dinerkaarsen zijn van sojawas.

We kozen ervoor geen paraffine te gebruiken omdat we wilden weten, en kunnen zeggen, waar elk onderdeel van een kaars vandaan komt: was van bijen en van sojabonen, en een lont van katoen. Paraffine komt uit aardolie; dat is de herkomst, geen oordeel. Wij begonnen gewoon bij andere materialen. Waarom we de twee wassoorten mengen, lees je in Bijenwas of sojawas?, en de gedachte achter zo'n korte ingrediëntenlijst in The Principle.

Onze stompkaarsen zijn stevig genoeg om zelf te staan en hebben dus geen pot en geen lontvoetje nodig. The Signature Candle laat dat het duidelijkst zien: 20 cm hoog, 8 cm doorsnede, 800 gram bijenwas en soja, en 180 tot 200 uur licht.

Veelgestelde vragen

Waar zijn kaarsen van gemaakt?

Kaarsen zijn gemaakt van was, de brandstof, en een lont die de gesmolten was naar de vlam trekt. Geur, kleur, verharders en een pot zijn toevoegingen.

Waar is kaarsenwas van gemaakt?

Kaarsenwas komt uit aardolie (paraffine), plantaardige olie (soja, koolzaad, kokos), vetzuren (stearine) of van honingbijen (bijenwas). Veel kaarsen zijn een mengsel.

Waar zijn de meeste kaarsen van gemaakt?

De meeste kaarsen die nu verkocht worden, zijn van paraffine of van een mengsel waarin paraffine het grootste deel is.

Waar is een lont van gemaakt?

De meeste lonten zijn van gevlochten katoen, soms met een kern van papier of zink. Er bestaan ook houten lonten.

Waar zijn LLIOR-kaarsen van gemaakt?

LLIOR-kaarsen zijn gemaakt van een 50/50-mengsel van bijenwas en sojawas met een katoenen lont, zonder paraffine, toegevoegde geur of kleurstof. De Four Tapers zijn van sojawas.